Vibe coding nedir?
Ne istediğini düz bir dille anlatıyorsun, kodu bir yapay zeka aracı yazıyor. Sonuca bakıyor, neyi değiştirmek istediğini söylüyorsun. Vibe coding kabaca bu döngünün adı.
Terim nereden çıktı?
İfadeyi Şubat 2025'te Andrej Karpathy kullandı. Karpathy, OpenAI'ın kurucu ekibinde yer almış ve Tesla'da yapay zeka direktörlüğü yapmış bir araştırmacı. Paylaşımında, kodun ayrıntısına takılmadan akışa bırakıp yapay zekayla konuşarak bir şey ürettiği yeni bir çalışma biçimini anlatıyordu. Terim kısa sürede yazılım dünyasının gündelik diline girdi; Collins Sözlüğü onu 2025'in kelimesi seçti.
Pratikte nasıl görünüyor?
Bir web sitesi için tipik bir konuşma şöyle ilerler:
← Araç dosyaları oluşturur, sen tarayıcıda açıp bakarsın.
→ "Menüyü iki sütun yap, fiyatları büyüt, logoyu sola al."
Bunun için Claude Code ya da Cursor gibi editörün içinde çalışan asistanlar ya da claude.ai gibi sohbet arayüzleri kullanılıyor. Hepsinde mantık aynı: sen tarif ediyorsun, araç yazıyor, sen kontrol ediyorsun.
Nerede iyi çalışır?
- Bir fikri hızlıca görünür kılmak, prototip çıkarmak
- Tanıtım sayfaları ve küçük işletme siteleri
- Kendi işini kolaylaştıran küçük araçlar
- Bildiğin bir işi daha hızlı yapmak: tekrar eden kodu yazdırmak, bir bileşeni yeniden düzenletmek
Nerede dikkat etmek gerekir?
Hız cazip ama birkaç konuda gözün açık olmalı. Özellikle site gerçek kullanıcı verisi topluyorsa:
- Anlamadığın kodu yayına almak. Gizli anahtarlar (API anahtarı, veritabanı şifresi) koda gömülmemeli,
.envdosyasında durmalı ve paylaşılmamalı. - Formlar ve girişler. İletişim formu gerçekten bir yere gönderiyor mu, kötü niyetli girdiye karşı korunuyor mu, kontrol et.
- Bakım. Neyin neden değiştiğini bilmezsen üç ay sonra küçük bir düzeltme bile zorlaşır. Değişiklikleri küçük adımlarla iste, her adımı kontrol et.
- Boş sayfa tuzağı. Sıfırdan "bana site yap" demek çoğu zaman birbirine benzeyen sonuçlar ve uzun bir deneme-yanılma demek.
Web sitesi için pratik bir yol
Boş sayfa yerine çalışan bir şablondan başlarsan aracın işi "sıfırdan tasarlamak" değil "uyarlamak" olur. Tasarım kalitesi baştan belli olur, sen içeriğe odaklanırsın. Ternyon'daki şablonlar bunun için var: canlı demosuna bakıp kaynak kodunu indiriyorsun, sonra yapay zeka aracına kendi işini anlatıyorsun. Adımları Claude ile web sitesi rehberinde anlattık.
Yayına almadan önce beş kontrol
- Kodda gizli anahtar ya da şifre kalmadı mı?
- Formlar doğru adrese mi gidiyor?
- Telefonda düzgün görünüyor mu?
- Sayfa başlığı ve açıklaması senin işini mi anlatıyor, şablonunkini mi?
- Ziyaretçiden veri topluyorsan aydınlatma metnin (KVKK) hazır mı?
Denemek istersen şablon kütüphanesine göz at. Bir kısmı ücretsiz: üye olup yorum yazman yeterli.
Kaynak: Vibe coding, Wikipedia